Kiểm tra chuyên ngành là gì?
Bên cạnh thủ tục hải quan thông thường, một số nhóm hàng hóa xuất nhập khẩu còn phải trải qua kiểm tra chuyên ngành – do các bộ, ngành quản lý chuyên môn thực hiện song song với quá trình thông quan. Đây là bước kiểm soát nhằm đảm bảo hàng hóa đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn, kiểm dịch trước khi được lưu thông trên thị trường hoặc xuất khẩu ra nước ngoài.
Các hình thức kiểm tra chuyên ngành phổ biến
- Kiểm dịch động vật, thực vật – áp dụng với hàng nông sản, thủy sản, động vật sống, sản phẩm có nguồn gốc động thực vật.
- Kiểm tra an toàn thực phẩm – áp dụng với thực phẩm, đồ uống, phụ gia thực phẩm nhập khẩu.
- Kiểm tra chất lượng, hợp quy – áp dụng với vật liệu xây dựng, thiết bị điện, đồ chơi trẻ em, một số máy móc thiết bị.
- Kiểm tra hiệu suất năng lượng – áp dụng với một số thiết bị điện, điện tử tiêu thụ năng lượng.
Những nhóm hàng thường phải kiểm tra chuyên ngành
Thực phẩm, mỹ phẩm, dược phẩm, trang thiết bị y tế, hóa chất, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, sản phẩm động vật, thực vật tươi sống hoặc sơ chế là những nhóm hàng thường xuyên nằm trong danh mục phải kiểm tra chuyên ngành trước khi thông quan.
Kiểm tra chuyên ngành liên quan thế nào đến phân luồng hải quan
Với những mặt hàng thuộc diện kiểm tra chuyên ngành, tờ khai hải quan thường được phân vào luồng vàng hoặc luồng đỏ, đồng nghĩa với việc doanh nghiệp phải xuất trình thêm giấy chứng nhận kiểm tra chuyên ngành (như giấy kiểm dịch, phiếu kết quả kiểm nghiệm) mới được thông quan. Nếu hàng hóa chưa có kết quả kiểm tra, có thể phải đưa về kho bảo quản chờ, phát sinh thêm chi phí lưu kho, lưu bãi.
Rủi ro nếu bỏ qua bước kiểm tra chuyên ngành
Việc thiếu giấy chứng nhận kiểm tra chuyên ngành bắt buộc có thể khiến lô hàng bị giữ tại cảng, không được thông quan đúng hạn, thậm chí bị buộc tái xuất hoặc tiêu hủy nếu không đáp ứng được yêu cầu về chất lượng, an toàn theo quy định.
Lời khuyên thực tế
Doanh nghiệp nên xác định trước mặt hàng của mình có thuộc danh mục phải kiểm tra chuyên ngành hay không ngay từ khâu đàm phán hợp đồng, chủ động đăng ký kiểm tra và chuẩn bị hồ sơ liên quan song song với thời gian hàng hóa vận chuyển về Việt Nam, thay vì đợi đến khi tàu cập cảng mới bắt đầu xử lý.
